Relacja z konferencji w Senacie

Aktualności · Relacja z konferencji w Senacie

Komentarze:

Hiper wyzysk - społeczny monitoring handlu

We wtorek 29 maja w Senacie RP odbyło się seminarium poświęcone funkcjonowaniu w Polsce instytucji rad pracowników, podczas którego m.in. zaprezentowane zostały propozycje Instytutu Spraw Obywatelskich dotyczące zmiany obecnie obowiązujących przepisów.

Na seminaryjnym posiedzeniu połączonych senackiej Komisji Praw Człowieka i Praworządności oraz Komisji Rodziny i Polityki Społecznej, zorganizowanym pod hasłem „Rady pracowników jako narzędzie kształtowania postaw obywatelskich”, podjęto próbę dyskusji nad praktyczną realizacją ustawy o informowaniu pracowników i ich konsultowaniu. Spotkanie odbyło się z udziałem Marszałka Senatu Bogdana Borusewicza, Wicemarszałka Senatu Krzysztofa Putry, przewodniczących obu senackich Komisji: Zbigniewa Romaszewskiego i Antoniego Szymańskiego, a także przedstawicieli rad pracowników, naukowców, reprezentantów rządu, związków zawodowych i pracodawców. Przedstawiono na nim wyniki ogólnopolskich badań ankietowych przeprowadzonych przez Instytut Spraw Obywatelskich i Magazyn „Obywatel” wśród rad pracowników. Prezentacja wyników badań, a także wystąpienia zaproszonych gości stały się przyczynkiem do ożywionej dyskusji, podczas której padły ciekawe spostrzeżenia i konkretne postulaty, w dużej mierze zgodne z diagnozami sformułowanymi w naszym raporcie.

Profesor Leszek Gilejko z SGH, jeden z najlepszych w Polsce znawców problematyki samorządności pracowników i ich udziału w zarządzaniu zakładami, przedstawił główne zalety informowania zatrudnionych i konsultowania z nimi decyzji, a także wskazał na negatywne zjawiska związane z brakiem stosowania takich mechanizmów.

Piotr Ciompa z Instytutu Spraw Obywatelskich oraz członek Rady Honorowej „Obywatela” przedstawił wyniki badań i skomentował bardzo poważne mankamenty ustawy, która jest niezgodna z duchem unijnej dyrektywy o radach pracowników, którą ma wprowadzać na polski grunt. Opowiadał także o działaniach Instytutu na rzecz rozwoju ruchu rad i zmiany przepisów, np. interwencji u Rzecznika Praw Obywatelskich w sprawie niezgodności części zapisów ustawy z konstytucją.

Obecni na spotkaniu przedstawiciele rad pracowników (m.in. Jacek Kotula, szef rady w rzeszowskich zakładach „Alima-Gerber”) opowiadali o praktycznych problemach, na jakie napotyka ich działalność. Zwracali uwagę, że wielu z nich dałoby się uniknąć za pomocą nowelizacji ustawy czy choćby skonkretyzowania jej zapisów. Zwracano uwagę na to, że przepisy muszą bardziej zdecydowanie skłaniać pracodawców do informowania pracowników i konsultowania z nimi pewnych decyzji, zgłaszano także konkretne propozycje w tym zakresie (np. wprowadzenie wymogu, by podejmowanie pewnych decyzji bez konsultacji z radą skutkowało ich nieważnością). Przedstawiciele rad zgodnie podkreślali, że raczkujący dopiero ruch rad pracowników nie rozwinie się, a wręcz będzie zamierał, jeśli państwo nie podejmie zdecydowanych działań na rzecz jego wsparcia. Wspomniano także o pozytywnej roli Instytutu Spraw Obywatelskich, który stara się aktywnie wspierać istniejące rady, świadcząc im pomoc ekspercką i medialną.

Po przerwie, senator Ewa Tomaszewska omówiła relacje między radami pracowników a związkami zawodowymi, podkreślając zarówno pola współpracy i wspierania rad przez związki, jak i wynikające z wadliwych zapisów ustawy kontrowersje oraz spory między tymi dwoma formami reprezentacji załóg zakładów pracy. Przedstawiciele Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej dość ogólnikowo odnieśli się do krytyki obecnej ustawy i zapowiedzieli jej nowelizację. Z kolei Jacek Męcina, reprezentant Konfederacji Pracodawców Prywatnych „Lewiatan” uznał, że w zasadzie wszystko jest w porządku, a polska ustawa o radach pracowników funkcjonuje dobrze, zaś drobne uchybienia zostaną wyeliminowane z biegiem czasu, choć nie należy się z tym spieszyć do czasu lepszego rozpoznania sytuacji.

Podczas części dyskusyjnej prof. Leszek Gilejko, który współpracował przy powstawaniu naszego raportu, zwrócił uwagę, że opieka władz państwa nad radami i wspieranie ich działań w obliczu „kontrofensywy” strony silniejszej, czyli pracodawców, jest warunkiem koniecznym przetrwania i rozwoju różnych form samorządności pracowniczej. Apelował on do przedstawicieli Senatu o aktywne włączenie się reprezentantów władzy państwowej we wspieranie rad. Postulat ten wracał często w wypowiedziach innych dyskutantów. Prof. Gilejko poparł także propozycję, by pewnym zapisom ustawy nadać element obligatoryjności – np. precyzyjniej określić, jakie rodzaje dokumentów pracodawca jest bezwzględnie zobowiązany przekazywać radom.

Energia i konkretne, sensowne postulaty przedstawicieli rad, zaprezentowane parlamentarzystom, były optymistycznym aspektem spotkania. Niestety, nie obyło się bez nieprzyjemnych wątków. Przedstawiciel rządu potwierdził, że postrzega on swoją rolę jako arbitra czy „notariusza”, który wprowadza przepisy w formie uzgodnionej przez pracodawców i związki zawodowej, co było zarzutem sformułowanym m.in. w naszym raporcie. Podczas spotkania zwracano uwagę, że kompromis między tymi dwoma partnerami społecznym odbył się w dużej mierze kosztem pracowników firm prywatnych oraz osób nie należących do związków, a wycofanie się państwa z aktywnego tworzenia rozwiązań tak istotnych dla polskich pracowników de facto oznacza nie neutralność, ale wspieranie silniejszych na rynku pracy, czyli pracodawców (zwracali na to uwagę m.in. prof. Paweł Ruszkowski, senator Romaszewski oraz Bogusław Kaczmarek ze Stowarzyszenia Działaczy Samorządu Pracowniczego). Znamienne, choć nie napawające optymizmem, były także wypowiedzi wspomnianego Jacka Męciny, zasiadającego w Komisji Trójstronnej, który prezentował instrumentalne podejście do wszelkich form samodzielności pracowników – istotnej wedle niego jedynie wtedy, gdy przynosi korzyści ekonomiczne.

Mimo tych zastrzeżeń, wierzymy, że spotkanie będzie miało pozytywne skutki. W dość szerokim gronie (w spotkaniu uczestniczyło ok. 80 osób) padły bardzo ważne stwierdzenia, także na tematy bardziej ogólne, związane z sytuacją pracowników najemnych – mamy nadzieję, że dadzą do myślenia decydentom, tak jak rozdawane publikacje, m.in. raport ISO oraz archiwalny numer „Obywatela” z tekstami o radach pracowników i samorządności pracowniczej. Optymizm może budzić postawa szefów wspomnianych komisji senackich, Antoniego Szymańskiego i Zbigniewa Romaszewskiego, którzy prezentowali dużą życzliwość wobec idei włączania pracowników w sprawy ich przedsiębiorstw. Daje to nadzieję, że postulat opieki parlamentu nad radami pracowników doczeka się jakże potrzebnej realizacji.

Za jakiś czas pełny stenogram wypowiedzi na konferencji pojawi się na stronach internetowych Senatu RP.

30.05.2007. 23:26

Omiń nawigację

Aktualności · Relacja z konferencji w Senacie

Menu:

Komentarze:

RSS

Relacja z konferencji w Senacie

CMS: sNews · Zaloguj Się